Po 18 latach funkcjonowania Polski w Unii Europejskiej zdecydowana wiÄ™kszość Polaków wciąż popiera nasze czÅ‚onkostwo we Wspólnocie. Jednak problemem sÄ… konflikty na tle praworzÄ…dnoÅ›ci, przez co gÅ‚os Polski nie jest dostatecznie donoÅ›ny także w innych kwestiach. Wprawdzie otwartość spoÅ‚eczeÅ„stwa na ukraiÅ„skich uchodźców zmieniÅ‚a nieco perspektywÄ™, jednak potencjaÅ‚ naszego kraju jest nieporównanie wiÄ™kszy niż faktycznie odgrywana rola.
– Nasza pozycja po 18 latach czÅ‚onkostwa w Unii Europejskiej w momencie osiÄ…gniÄ™cia dojrzaÅ‚oÅ›ci jest bardzo mizerna. Szczególnie dzisiaj, w momencie wojny w Ukrainie, Polska mogÅ‚aby wypeÅ‚niać pewnÄ… próżniÄ™ politycznÄ… i odgrywać rolÄ™ chociażby w dyskusji na temat stowarzyszenia Ukrainy z UniÄ… EuropejskÄ… – mówi agencji informacyjnej Newseria Anna Radwan z Instytutu In.Europa, Polska 2050. – Niestety ze wzglÄ™du na konflikt praworzÄ…dnoÅ›ciowy my tej siÅ‚y przekonywania do pewnych polityk europejskich nie mamy. Polska bÄ™dÄ…c w ciÄ…gÅ‚ym konflikcie z instytucjami europejskimi, jest niewiarygodnym graczem na polu europejskim.
Zdecydowana wiÄ™kszość Polaków nadal popiera czÅ‚onkostwo Polski w Unii. WedÅ‚ug ostatniego badania CBOS z października 2021 roku odsetek zwolenników UE siÄ™ga 88 proc., a przeciwników tylko 6 proc. Od poczÄ…tku drugiej dekady Polski w Unii, czyli od 2014 roku, poparcie nie spadÅ‚o w tym badaniu poniżej 80 proc., a odsetek przeciwników UE nie przekroczyÅ‚ 13 proc. NajwiÄ™kszymi sceptykami sÄ… obecnie osoby pracujÄ…ce w rolnictwie (16 proc.), osoby najbardziej religijne (14 proc.) i elektorat Konfederacji (25 proc.). Takie dane możemy znaleźć w opracowaniu Instytutu In.Europa „OsiemnaÅ›cie lat Polski w Unii Europejskiej”.
Mimo to zmiany przeprowadzane przez ZjednoczonÄ… PrawicÄ™ w sÄ…downictwie, ale też narracja rzÄ…dzÄ…cej partii, deprecjonujÄ…ca WspólnotÄ™ EuropejskÄ…, osÅ‚abiajÄ… pozycjÄ™ Polski w Unii, a Unii w Polsce.
– To, co dzisiaj najbardziej nam przeszkadza w byciu wiarygodnym i mocnym partnerem na arenie europejskiej w kontaktach z BrukselÄ…, to jest ciÄ…gÅ‚y konflikt na pÅ‚aszczyźnie praworzÄ…dnoÅ›ci, to jest oskarżanie Unii Europejskiej o wszelkie zÅ‚o, które siÄ™ dzieje – podkreÅ›la Anna Radwan. – Przypomnijmy, że chociażby na poczÄ…tku pandemii to Unia byÅ‚a oskarżana o to, że nieadekwatnie reaguje na konieczność chociażby dostarczenia szczepionek, okazaÅ‚o siÄ™, że to wÅ‚aÅ›nie dziÄ™ki wspólnym zakupom europejskim te szczepionki do nas dotarÅ‚y. Ale każdy pretekst, żeby kompensować swoje sÅ‚aboÅ›ci, jest wykorzystywany i Unia jest pokazywana jako ten zÅ‚y partner i ten, który jest winny wszystkim naszym sÅ‚aboÅ›ciom.
RzÄ…d też czÄ™sto przypominaÅ‚, że Unia Europejska nie wspiera Polski w finansowaniu uchodźców z Ukrainy.
– Na pewno jesteÅ›my postrzegani jako paÅ„stwo niezwykle otwarte wobec uchodźców, tzn. spoÅ‚eczeÅ„stwo, które otworzyÅ‚o swoje domy, które otworzyÅ‚o opiekÄ™ zdrowotnÄ…, edukacjÄ™, pieniÄ…dze na rzecz uchodźców. I to niewÄ…tpliwie jest zasÅ‚uga spoÅ‚eczeÅ„stwa – podkreÅ›la przedstawicielka Instytutu In.Europa. – Jeżeli chodzi o akcesjÄ™ i dalszÄ… drogÄ™ europejskÄ… Ukrainy, wydaje mi siÄ™, że to bÄ™dzie w znacznej mierze zależaÅ‚o od wiarygodnoÅ›ci rzÄ…du polskiego w Brukseli, a jak na razie z tym jest ciężko.
PrzykÅ‚adem może być ostatnio zapalone przez KomisjÄ™ EuropejskÄ… „zielone Å›wiatÅ‚o” dla polskiego planu KPO, przedstawiane jako wielki sukces. SÄ… tylko dwa problemy: po pierwsze, mamy do wypeÅ‚nienia 115 „kamieni milowych”, uzupeÅ‚nionych o wskaźniki, co daje razem 280 wymogów. To wprawdzie mniej niż WÅ‚ochy czy Hiszpania, ale wykonalność niektórych z nich wydaje siÄ™ mocno wÄ…tpliwa, jak przejÅ›cie z aut spalinowych na elektryczne, cofniÄ™cie zmian w sÄ…downictwie czy podniesienie efektywnego wieku emerytalnego. Po drugie, przewodniczÄ…ca KE Ursula von der Leyen spotkaÅ‚a siÄ™ z krytykÄ… w Parlamencie Europejskim, przygotowano nawet wniosek o odwoÅ‚anie Komisji Europejskiej w razie, gdyby pieniÄ…dze do Polski popÅ‚ynęły.
– Możemy dzisiaj odgrywać rolÄ™ na poziomie wspóÅ‚pracy i dialogu europejskiego przede wszystkim w aspekcie czÅ‚onkostwa Ukrainy w Unii Europejskiej. OczywiÅ›cie to czÅ‚onkostwo nie nastÄ…pi w najbliższych miesiÄ…cach czy latach, ale Polska jest, ze wzglÄ™dów geopolitycznych, historycznych, różnych powodów, idealnym ambasadorem czy prowadzÄ…cym UkrainÄ™ na Å›cieżkÄ™ europejskÄ… – ​uważa Anna Radwan.
