Naukowcy ze Stanfordu doszli do wniosku, że dwukrotna zmiana czasu w roku zaburza rytm dobowy, co w dÅ‚ugim terminie prowadzi do czÄ™stszego wystÄ™powania udarów i otyÅ‚oÅ›ci. Korzystniejszym rozwiÄ…zaniem byÅ‚oby zniesienie zmiany czasu, bez wzglÄ™du na to, czy zostaniemy przy czasie letnim, czy zimowym. Mimo gÅ‚osów poparcia ze strony mieszkaÅ„ców paÅ„stw czÅ‚onkowskich i Parlamentu Europejskiego dla zniesienia obowiÄ…zku przestawiania zegarów na czas letni i zimowy w UE wciąż nie ma porozumienia w tej kwestii.
– To, że nadal przestawiamy zegarki dwa razy w roku, najpierw usprawiedliwiano pandemiÄ…, potem, że trzeba by siÄ™ porozumieć z krajami pozaeuropejskimi. To jest wÅ‚aÅ›ciwie tylko kwestia ruchu lotniczego i ruchu morskiego, slotów, kiedy statki zawijajÄ… do portów i samoloty lÄ…dujÄ…. Taki slot wykupuje siÄ™ na lotnisku pozaeuropejskim, wiÄ™c teraz trzeba by je zmienić, co oznacza, że wszystkie linie lotnicze i linie oceaniczne musiaÅ‚yby to zrobić, ale jak dotÄ…d jeszcze nie zrobiÅ‚y. Z całą pewnoÅ›ciÄ… potrwa to parÄ™ lat. Albo, z drugiej strony, trzeba podejść do tego bardziej stanowczo – mówi w rozmowie z agencjÄ… Newseria Kosma ZÅ‚otowski, poseÅ‚ do Parlamentu Europejskiego z Prawa i SprawiedliwoÅ›ci.
Za zakoÅ„czeniem przestawiania zegarów o godzinÄ™ wiosnÄ… i jesieniÄ… Parlament Europejski zagÅ‚osowaÅ‚ już w 2019 roku. Ostatnia zmiana miaÅ‚a mieć miejsce w 2021 roku. Potem prace nad przepisami utknęły w martwym punkcie.
– Parlament Europejski swoje zrobiÅ‚, teraz piÅ‚ka jest po stronie Rady Europejskiej, po stronie Komisji Europejskiej – podkreÅ›la Kosma ZÅ‚otowski. – Jest jeszcze jedna trudność, a mianowicie, gdyby wycofać siÄ™ z tej zmiany czasu, to trzeba by siÄ™ zdecydować na jakieÅ› strefy czasowe. Dobrze by byÅ‚o, żeby w bliskiej odlegÅ‚oÅ›ci nie byÅ‚o trzech stref czasowych, na przykÅ‚ad inny czas w Belgii, inny czas w Niemczech i inny czas we Francji, a mogÅ‚oby do czegoÅ› takiego dojść, chociaż przypuszczam, że Komisja Europejska ma na tyle doÅ›wiadczenia, że umiaÅ‚aby sobie z tym poradzić. Ta zmiana musiaÅ‚aby dotyczyć caÅ‚ej Unii Europejskiej, żeby uniknąć wiÄ™kszych zmian czasu niż o jednÄ… godzinÄ™, ale przypuszczam, że gdyby Komisja Europejska chciaÅ‚a siÄ™ tym zająć, to by tÄ™ sprawÄ™ zaÅ‚atwiÅ‚a, ale wyraźnie z jakiegoÅ› powodu nie chce siÄ™ niÄ… zająć.
– Dobrze by byÅ‚o, gdyby te regulacje byÅ‚y na poziomie europejskim, nie ograniczajÄ…c kompetencji krajów czÅ‚onkowskich czy paÅ„stw narodowych – uważa MichaÅ‚ Szczerba, poseÅ‚ do Parlamentu Europejskiego z Koalicji Obywatelskiej.
W konsultacjach publicznych Komisji Europejskiej w 2018 roku 84 proc. ankietowanych Europejczyków opowiedziaÅ‚o siÄ™ za zniesieniem dwukrotnej zmiany czasu. Dla 76 proc. byÅ‚a ona doÅ›wiadczeniem „bardzo negatywnym” albo „negatywnym”. W tym samym roku (listopad 2018 roku) również w Polsce przeprowadzono sondaż na zlecenie ówczesnego Ministerstwa PrzedsiÄ™biorczoÅ›ci i Technologii. 78,3 proc. ankietowanych powiedziaÅ‚o „nie” zmianie czasu. Również tegoroczne badanie Instytutu Pollster wskazuje, że 61 proc. Polaków jest przeciwko zmianom czasu (zarówno zimowego na letni, jak i letniego na zimowy), a 51 proc. odczuwa negatywne tego skutki.
– W zwiÄ…zku ze zmianÄ… czasu zarówno w Polsce, jak i w innych paÅ„stwach zgÅ‚aszane sÄ… zwykÅ‚e ludzkie problemy. Trzeba siÄ™ przyzwyczaić do wstawania wczeÅ›niej albo później. PociÄ…gi stojÄ… przez jednÄ… godzinÄ™, innym razem muszÄ… wyjechać później albo wczeÅ›niej. To sÄ… drobne uciążliwoÅ›ci, ale sÄ… i można je rozwiÄ…zać – podkreÅ›la polityk PiS.
Z tegorocznych badaÅ„ naukowców opublikowanych w Stanford Medicine wynika, że dwukrotna zmiana czasu w ciÄ…gu roku zmienia rytm dobowy, co ma wpÅ‚yw na zdrowie. Zdaniem amerykaÅ„skich naukowców utrata godziny snu w marcu wiąże siÄ™ z wiÄ™kszÄ… liczbÄ… zawaÅ‚ów serca i Å›miertelnych wypadków drogowych w kolejnych dniach. WskazujÄ… oni też jednak na dÅ‚ugoterminowe zagrożenia. Ich zdaniem lepsze by byÅ‚o utrzymanie staÅ‚ego czasu bez wzglÄ™du na to, czy byÅ‚by to czas letni, czy zimowy. ModelujÄ…c ekspozycjÄ™ na Å›wiatÅ‚o, wpÅ‚yw na rytm dobowy i charakterystykÄ™ zdrowotnÄ…, naukowcy wyliczyli, że utrzymanie staÅ‚ego czasu zimowego w USA mogÅ‚oby pomóc zapobiec 300 tys. udarów mózgu w skali roku, jak również zmniejszyć liczbÄ™ pacjentów zmagajÄ…cych siÄ™ z otyÅ‚oÅ›ciÄ… o 2,6 mln. Z kolei w staÅ‚ym czasie letnim te liczby wynosiÅ‚yby odpowiednio 220 tys. i 1,7 mln. W Stanach Zjednoczonych, podobnie jak w Europie, również regularnie podejmowane sÄ… inicjatywy, których celem jest zniesienie zmiany czasu, ale na razie sÄ… one bezskuteczne.
– Nieustannie zabiegamy o zniesienie zmiany czasu. To wpÅ‚ywa również na jakość życia pracowników, potrzeby osób starszych, a przecież rynek pracy w starzejÄ…cych siÄ™ spoÅ‚eczeÅ„stwach polskim i europejskim staje siÄ™ coraz starszy. Warto stosować ten czas tak, aby byÅ‚ on optymalny z punktu widzenia pracownika – mówi MichaÅ‚ Szczerba. – Nie wszyscy pracujÄ… zdalnie, sÄ… również usÅ‚ugi czy produkcja, która jest realizowana w tradycyjnych godzinach. SÄ… firmy globalne, które również funkcjonujÄ… w różnych krajach Unii Europejskiej czy Wielkiej Brytanii, i czÄ™sto potrzebny jest kontakt miÄ™dzy oddziaÅ‚ami. To sÄ… rzeczy, które niewiele kosztujÄ… z punktu widzenia pracy, którÄ… musimy wykonać, natomiast mogÄ… znaczÄ…co poprawić jakość funkcjonowania pracowników.
