Zgodnie z przepisami uchwaÅ‚y antysmogowej dla Mazowsza od października tego roku w Warszawie zacznie obowiÄ…zywać zakaz palenia wÄ™glem, wiÄ™c mieszkaÅ„cy nie bÄ™dÄ… mogli wykorzystywać go w swoich źródÅ‚ach ogrzewania. – PrzyszÅ‚y sezon grzewczy w stolicy powinien być już bez wÄ™gla – mówi Magdalena MÅ‚ochowska, dyrektor koordynator ds. zielonej Warszawy z UrzÄ™du m.st. Warszawy. Od stycznia br. nielegalne sÄ… już bezklasowe piece wÄ™glowe. W stolicy wciąż jest ich ok. 4,4 tys. Osoby, które dotÄ…d nie wymieniÅ‚y kopciuchów na bardziej ekologiczne źródÅ‚o ogrzewania, powinny siÄ™ z tym pospieszyć, bo ich używanie grozi mandatem. Dobra wiadomość jest taka, że wciąż można przy tej inwestycji skorzystać z miejskiego programu dofinansowania.
– W ramach programu, który realizujemy w mieÅ›cie, ponad 5,3 tys. kopciuchów zostaÅ‚o zlikwidowanych wyłącznie z naszych dotacji, ale wiemy też, że mieszkaÅ„cy sami, bez naszego wsparcia, wymieniajÄ… swoje źródÅ‚a ciepÅ‚a. StÄ…d od 2017 roku liczba kopciuchów w mieÅ›cie spadÅ‚a już o 70 proc. – mówi agencji Newseria Biznes Magdalena MÅ‚ochowska.
Tak zwane kopciuchy to bezklasowe kotÅ‚y na paliwo staÅ‚e, które nie speÅ‚niajÄ… żadnych norm ekologicznych i sÄ… jednÄ… z przyczyn miejskiego smogu. Dlatego w Warszawie od 2017 roku dziaÅ‚a program, w ramach którego można przy wsparciu dotacji ze Å›rodków miasta wymienić takie źródÅ‚o ogrzewania na bardziej ekologiczne. Wysokość dotacji siÄ™ga 70 proc. kosztów przeprowadzenia takiej inwestycji. Tym samym stolica przyznaje najwyższe w kraju dotacje na wymianÄ™ przestarzaÅ‚ych pieców.
– Kiedy zaczÄ™liÅ›my zajmować siÄ™ problemem bezklasowych pieców, zidentyfikowaliÅ›my ich ok. 15 tys. na terenie caÅ‚ego miasta. Niestety w tej chwili wciąż jeszcze je mamy. Jest ich ok. 4,4 tys., z czego zdecydowana wiÄ™kszość w zasobie prywatnym i okoÅ‚o 300 w naszym zasobie komunalnym. Dlatego też zdecydowaliÅ›my siÄ™, że nasza uchwaÅ‚a dotacyjna na kopciuchy bÄ™dzie nadal obowiÄ…zywać i wciąż można ubiegać siÄ™ o dofinansowanie – mówi ekspertka.
Wnioski w wersji papierowej można skÅ‚adać w dowolnym urzÄ™dzie dzielnicy lub wysÅ‚ać pocztÄ… na adres Biura Ochrony Powietrza i Polityki Klimatycznej UrzÄ™du m.st. Warszawy. Ewentualne braki w przesÅ‚anym wniosku nie spowodujÄ… jego odrzucenia i bÄ™dzie on dalej procedowany, a wszelkie wÄ…tpliwoÅ›ci urzÄ™dnicy bÄ™dÄ… wyjaÅ›niać z mieszkaÅ„cami telefonicznie bÄ…dź mailowo. Na stronie dotacje.um.warszawa.pl miasto udostÄ™pnia też specjalny kalkulator, który pozwala wyliczyć orientacyjnÄ… wysokość dofinansowania na takÄ… inwestycjÄ™.
– Wojna, która wybuchÅ‚a w Ukrainie w zeszÅ‚ym roku, znaczÄ…co spowolniÅ‚a wymianÄ™ źródeÅ‚ ciepÅ‚a. WÅ›ród mieszkaÅ„ców pojawiÅ‚a siÄ™ taka obawa o to, czym bÄ™dÄ… siÄ™ ogrzewać, jak bÄ™dzie wyglÄ…dać sytuacja. Dlatego w tym roku nadal przyznajemy dofinansowania, aby mieszkaÅ„cy wciąż mogli z nich skorzystać – mówi dyrektor koordynator ds. zielonej Warszawy w stoÅ‚ecznym ratuszu. – Co ważne, tym razem zmieniliÅ›my jedno kryterium, które niekiedy blokowaÅ‚o takie inwestycje – w tej chwili o dotacjÄ™ mogÄ… siÄ™ również ubiegać osoby bez tytuÅ‚u prawnego do nieruchomoÅ›ci. Mamy takie sytuacje z nieuregulowanym stanem prawnym, osoby w trakcie postÄ™powaÅ„ spadkowych. Wiemy, że to byÅ‚a dość spora grupa. I teraz takie osoby również bÄ™dÄ… mogÅ‚y skorzystać z naszej dotacji.
Wysokość dofinansowania na wymianÄ™ kopciucha w 2023 roku pozostaÅ‚a na niezmienionym poziomie i wciąż siÄ™ga do 70 proc. kosztów takiej inwestycji. Miasto zapowiada, że program nie ma daty koÅ„cowej i bÄ™dzie obowiÄ…zywać bezterminowo, do czasu wymiany wszystkich starych pieców.
Do tej pory na dofinansowanie modernizacji źródeÅ‚ ciepÅ‚a miasto przeznaczyÅ‚o prawie 80 mln zÅ‚. W tegorocznym budżecie na ten cel przewidziano dodatkowe 40 mln zÅ‚.
– Nadal prowadzimy dziaÅ‚ania informacyjne, nasi ekodoradcy chodzÄ… w teren, mamy też doradców energetycznych, którzy zajmujÄ… siÄ™ tym, aby jak najwiÄ™cej osób namówić do wymiany źródÅ‚a ciepÅ‚a, wytÅ‚umaczyć, jak to zrobić i jak połączyć poszczególne dotacje. Robimy wszystko, co w naszej mocy, żeby te stare piece zniknęły – zapewnia Magdalena MÅ‚ochowska.
Miejskie dofinansowanie na wymianÄ™ kopciucha można połączyć z jednym z zewnÄ™trznych programów, w których Warszawa bierze udziaÅ‚, jak np. Czyste Powietrze albo Stop Smog, które – poza likwidacjÄ… nieekologicznego źródÅ‚a ogrzewania – umożliwiajÄ… także termomodernizacjÄ™ budynków.
– Wszystkie dziaÅ‚ania miasta zwiÄ…zane z ochronÄ… powietrza powodujÄ…, że widzimy rokrocznie lepszÄ… jakość powietrza. Mamy też coraz wiÄ™cej dni bez smogu, co pozytywnie wpÅ‚ywa na zdrowie nas wszystkich – mówi Magdalena MÅ‚ochowska.
Co istotne, mieszkaÅ„cy, którzy dotÄ…d nie wymienili pieca albo kotÅ‚a na wÄ™giel lub drewno, niespeÅ‚niajÄ…cego wymogów klasy 3, 4 lub 5, powinni zrobić to jak najszybciej, ponieważ – zgodnie z przepisami uchwaÅ‚y antysmogowej – od stycznia br. sÄ… one nielegalnymi źródÅ‚ami ciepÅ‚a, a ich użytkowanie grozi mandatem.
– Od 1 stycznia br. formalnie obowiÄ…zuje zakaz, co oznacza, że nie można użytkować tych pieców. KtoÅ› może go mieć, ale nie może w nim palić – mówi przedstawicielka UrzÄ™du m.st. Warszawy. – W uchwale antysmogowej ważnym punktem jest też zakaz palenia wÄ™glem, który w Warszawie bÄ™dzie obowiÄ…zywaÅ‚ już od października tego roku, a w tzw. obwarzanku bÄ™dzie wchodziÅ‚ później [od 2028 roku – red.]. Ale jest to kolejny, koronny argument przemawiajÄ…cy za tym, aby taki stary piec wymienić.
Obok miejskiego programu wymiany kopciuchów Warszawa realizuje też inne dziaÅ‚ania ukierunkowane na poprawÄ™ jakoÅ›ci powietrza. DotyczÄ… one przede wszystkim transportu i obejmujÄ… m.in. wymianÄ™ taboru na bardziej ekologiczny, nisko- albo zeroemisyjny. Miasto pracuje także nad koncepcjÄ… Strefy Czystego Transportu – w marcu odbÄ™dzie siÄ™ cykl spotkaÅ„ na ten temat z mieszkaÅ„cami stolicy.
– To ograniczy możliwość wjazdu do miasta samochodów najbardziej nieekologicznych, które emitujÄ… najwiÄ™cej spalin – mówi Magdalena MÅ‚ochowska. – JesteÅ›my dopiero przed konsultacjami publicznymi, wiÄ™c zobaczymy, jaki bÄ™dzie odzew spoÅ‚eczny. My proponujemy na razie objąć strefÄ… dosyć niewielkÄ… część miasta, skoncentrowanÄ… w centrum, ale oczywiÅ›cie wpÅ‚ynie to w pewien sposób na ruch tranzytowy. Ostateczny ksztaÅ‚t strefy bÄ™dzie jednak zależaÅ‚ od tego, co wyniknie z konsultacji.
Badanie przeprowadzone w grudniu 2022 roku przez FundacjÄ™ Promocji Pojazdów Elektrycznych i agencjÄ™ Lata Dwudzieste wskazuje, że 76 proc. mieszkaÅ„ców zgadza siÄ™ ze stwierdzeniem, że wÅ‚adze miasta powinny wprowadzić strefÄ™ ograniczajÄ…cÄ… możliwość wjazdu na jej obszar dla najbardziej zanieczyszczajÄ…cych pojazdów. Co czwarty badany chciaÅ‚by, aby strefa czystego transportu objęła caÅ‚e miasto, co trzeci – tylko Å›cisÅ‚e centrum. GÅ‚ównÄ… obawÄ…, jaka towarzyszy mieszkaÅ„com w zwiÄ…zku z utworzeniem takiej strefy, jest wiÄ™ksze zatÅ‚oczenie transportu publicznego – wskazaÅ‚o na to 59 proc. badanych. Z kolei 80 proc. respondentów spodziewa siÄ™, że po wprowadzeniu SCT warszawskie powietrze bÄ™dzie czystsze. Ich zdaniem poprawi siÄ™ też zdrowie mieszkaÅ„ców, wyglÄ…d budynków, komfort jazdy rowerem czy szerzej jakość życia w mieÅ›cie, a w konsekwencji jego wizerunek.
– Mamy w tej chwili zarówno osoby, które uważajÄ…, że strefy czystego transportu powinny być wiÄ™ksze, szersze i obejmować wiÄ™kszy obszar miasta, jak również takie, które bojÄ… siÄ™, że ograniczy to ich mobilność. Tak wiÄ™c dyskusje przed nami. Zaczynamy od samochodów najstarszych i rozumiemy przy tym, że sÄ… sytuacje wyjÄ…tkowe jak np. konieczność zawiezienia kogoÅ› do szpitala czy inne wyjÄ…tki, w których samochód jest po prostu potrzebny. I takie sytuacje też bÄ™dÄ… brane pod uwagÄ™ w naszych przepisach – zapowiada Magdalena MÅ‚ochowska.
