WÅ›ród kluczowych kryteriów, którymi przedstawiciele pokolenia Z kierujÄ… siÄ™ przy wyborze pracodawcy, sÄ…: atrakcyjne wynagrodzenie, atmosfera w firmie i zachowanie równowagi miÄ™dzy życiem zawodowym i prywatnym. Trzy czwarte managerów nie jest zadowolonych z mÅ‚odych absolwentów szkóÅ‚ wyższych, wskazujÄ…c na ich sÅ‚abÄ… motywacjÄ™, brak profesjonalizmu i niskie umiejÄ™tnoÅ›ci organizacyjne. Analitycy rynku pracy podnoszÄ…, że aby przyciÄ…gnąć do siebie mÅ‚ode talenty i utrzymać je w strukturach firmy, pracodawcy muszÄ… wprowadzić szereg zmian, szczególnie w zakresie kultury organizacyjnej.
Pokolenie Z to osoby urodzone w latach 1995 (lub 1997) – 2012, które dorastaÅ‚y w czasie dynamicznej transformacji cyfrowej, rozwoju internetu i mediów spoÅ‚ecznoÅ›ciowych, a na rynek pracy wchodziÅ‚y w dobie wyzwaÅ„ zwiÄ…zanych z pandemiÄ… COVID-19, konfliktami zbrojnymi czy rozwojem sztucznej inteligencji i automatyzacjÄ…. WpÅ‚ynęło to na ich odmienne od starszych generacji postawy życiowe i oczekiwania wzglÄ™dem kariery zawodowej.
– MÅ‚odzi ludzie kierujÄ… siÄ™ kilkoma aspektami podczas wyboru miejsca pracy. Kluczowe sÄ… dla nich przede wszystkim kwestie zwiÄ…zane z work–life balance. Dla pokolenia, które wchodzi na rynek pracy albo jest na nim od niedawna, takie wÅ‚aÅ›nie mÄ…dre podejÅ›cie do dzielenia czasu miÄ™dzy życie zawodowe a prywatne jest niezwykle ważne. Dzisiejsze pokolenie jest też o wiele bardziej Å›wiadome tego, jak istotne jest, oprócz zdrowia fizycznego, zdrowie psychiczne. LiczÄ… siÄ™ również wszystkie obszary zwiÄ…zane z odpowiedzialnoÅ›ciÄ… biznesu, z kwestiami ESG, czyli aspektami Å›rodowiskowymi, spoÅ‚ecznymi i zarzÄ…dzaniem korporacyjnym – mówi agencji Newseria Ilona Pietrzak, wiceprezeska Instytutu Spraw Obywatelskich.
WedÅ‚ug raportu „Work War Z” opracowanego przez Enpulse we wspóÅ‚pracy ze Å›rodowiskiem akademickim równowaga miÄ™dzy życiem osobistym a zawodowym jest dla pokolenia Z istotna, jednak najważniejszy czynnik, którym kierujÄ… siÄ™ przy wyborze pracodawcy, to atrakcyjne wynagrodzenie (47 proc.), a w dalszej kolejnoÅ›ci atmosfera w miejscu pracy (30 proc.). Możliwość pracy zdalnej oraz ruchome godziny pracy sÄ… przez nich traktowane jako benefit, dziÄ™ki któremu bardziej angażujÄ… siÄ™ w wykonywanie obowiÄ…zków, ale nie chcÄ…, by pracodawcy traktowali elastyczność jako substytut konkurencyjnych zarobków.
Oczekiwania pokolenia Z wobec rynku pracy różniÄ… siÄ™ w zależnoÅ›ci od sytuacji życiowej i doÅ›wiadczenia zawodowego. Konkurencyjne wynagrodzenie i stabilność zatrudnienia sÄ… najważniejsze dla osób, które tylko pracujÄ…. Z kolei ci, którzy dzielÄ… czas miÄ™dzy pracÄ™ a studia, najbardziej doceniajÄ… elastyczny system pracy, umożliwiajÄ…cy pogodzenie tych obowiÄ…zków. Zachowanie równowagi miÄ™dzy życiem zawodowym a prywatnym ma najwiÄ™ksze znaczenie dla tych o najkrótszym stażu pracy. TÄ™ potrzebÄ™ mÅ‚odzi pracownicy komunikujÄ… bardzo otwarcie.
– Rodzice pokolenia Z byli bardziej nastawieni na zysk ekonomiczny. DziÄ™ki temu pokolenie Z, przynajmniej częściowo, miaÅ‚o uÅ‚atwiony start i buduje swojÄ… karierÄ™ zawodowÄ… na zrównoważonym rozwoju, zwracajÄ…c uwagÄ™ na to, co siÄ™ dzieje w sferze zawodowej, ale równie ważne jest życie prywatne. Na pewno pokolenie Z daje nam takÄ… lekcjÄ™, że warto korzystać z życia i że praca jest po to, żeby rozwijać swoje pasje, żeby Å‚atwiej siÄ™ żyÅ‚o, a nie żeby żyć dla pracy – zwraca uwagÄ™ Ilona Pietrzak.
Z raportu „Work War Z” wynika, że pokolenie Z wysoko ceni sobie poczucie stabilnoÅ›ci zawodowej. Zdecydowana wiÄ™kszość (74 proc.) woli umowÄ™ o pracÄ™ niż prowadzenie wÅ‚asnej dziaÅ‚alnoÅ›ci gospodarczej. WÅ›ród czynników motywujÄ…cych przedstawiciel mÅ‚odego pokolenia obok atrakcyjnego wynagrodzenia i benefitów (45 proc.) wymieniajÄ… docenienie za wkÅ‚ad pracy (23 proc.).
Światowe Forum Ekonomiczne przewiduje, że do 2030 roku pokolenie Z będzie stanowić jedną trzecią zatrudnionych na globalnym rynku pracy. Rodzi to przed pracodawcami szereg wyzwań.
– Wygrywać bÄ™dÄ… te firmy, organizacje, urzÄ™dy, jednostki administracji publicznej, które bÄ™dÄ… uważne na potrzeby pracowników i bÄ™dÄ… włączać ich w procesy decyzyjne. DziÄ™ki temu bÄ™dÄ… miaÅ‚y dużo mniejsze wyzwania zwiÄ…zane z rekrutacjÄ…. Uważność na potrzeby tej drugiej strony, pytanie pracowników o zdanie i odkrywanie motywacji pozwolÄ… jak najdÅ‚użej zatrzymać takÄ… osobÄ™ i przyciÄ…gać do firmy talenty – zauważa wiceprezeska Instytutu Spraw Obywatelskich.
Jak pokazuje badanie opublikowane przez serwis Intelligent.com, amerykaÅ„skie firmy wskazujÄ… na trudnoÅ›ci zwiÄ…zane z zatrudnianiem i utrzymaniem w pracy przedstawicieli pokolenia Z. Wyniki ankiety przeprowadzonej wÅ›ród prawie 1000 menedżerów zaangażowanych w procesy rekrutacyjne nie sÄ… optymistyczne. Trzy czwarte pracodawców jest niezadowolonych z części lub nawet wszystkich zatrudnionych bÄ™dÄ…cych przedstawicielami pokolenia Z. 60 proc. firm w ciÄ…gu roku zwolniÅ‚o Å›wieżych absolwentów uczelni, mimo że niemal 80 proc. wdrożyÅ‚o plany poprawy wyników, dajÄ…c szansÄ™ przynajmniej części sÅ‚abiej radzÄ…cych sobie pracowników. WÅ›ród gÅ‚ównych powodów niezadowolenia z pokolenia Z menedżerowie wymieniajÄ…: brak motywacji (50 proc.), brak profesjonalizmu (46 proc.), sÅ‚abe umiejÄ™tnoÅ›ci organizacyjne (42 proc.), trudnoÅ›ci komunikacyjne (39 proc.) oraz nieumiejÄ™tność przyjmowania informacji zwrotnej (38 proc.). Mimo to wiÄ™kszość (84 proc.) planuje zatrudnić Å›wieżych absolwentów uczelni w kolejnym roku, a tylko 5 proc. zdecydowanie nie ma takiego zamiaru.
Zarzuty kierowane przez menedżerów wobec pokolenia Z w dużej mierze pokrywajÄ… siÄ™ z obszarami, w których mÅ‚odzi ludzie oczekujÄ… wsparcia od pracodawców. Z raportu „Work War Z” wynika, że na zaangażowanie pokolenia Z duży wpÅ‚yw ma kultura organizacyjna firmy. Na pierwszy plan wysuwajÄ… siÄ™ wzajemne wsparcie, motywacja w zespoÅ‚ach oraz servant leadership (przywództwo sÅ‚użebne). Oznacza to, że pokolenie Z oczekuje od swoich przeÅ‚ożonych nie tylko wyznaczania celów, ale też wsparcia w ich realizacji: udzielania wskazówek i pomocy w trudnych sytuacjach. Zadaniem lidera powinna być ponadto pomoc w organizacji czasu pracy, ponieważ ten obszar stanowi duże wyzwanie dla pokolenia Z. Autorzy raportu wskazujÄ…, że wsparcie w tym wzglÄ™dzie, zwÅ‚aszcza na poczÄ…tku kariery, może zwiÄ™kszyć efektywność pracy i zmniejszyć stres, co jest szczególnie istotne w kontekÅ›cie spadajÄ…cej odpornoÅ›ci psychicznej pracowników. Analitycy sugerujÄ…, że wobec tych wyzwaÅ„ firmy powinny inwestować w systemy well-beingowe, oferować wsparcie psychologiczne i dbać o empatycznÄ…, wspierajÄ…cÄ… komunikacjÄ™.
– Ważne, żeby pracodawcy nie byli puÅ‚kownikami, ale żeby faktycznie zarzÄ…dzajÄ…cy, liderzy, menedżerowie mieli oglÄ…d na to, co siÄ™ dzieje wokóÅ‚. Powinni od samego poczÄ…tku, poprzez chociażby biura karier zawodowych, praktyki studenckie, staże i poprzez wspóÅ‚pracÄ™ z organizacjami, które aktywizujÄ… ludzi do dziaÅ‚ania, szukać takich rozwiÄ…zaÅ„, które bÄ™dÄ… przyciÄ…gaÅ‚y talenty do firm – podsumowuje Ilona Pietrzak.
